Σε ένα απομονωμένο νησί στη λίμνη Μεγάλη Πρέσπα, από την πλευρά των Σκοπίων, ο πληθυσμός των χερμανικών χελωνών (Hermann’s tortoises) αντιμετωπίζει σοβαρή ανισορροπία φύλου, με 19 αρσενικά για κάθε θηλυκή χελώνα, σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Ecology Letters. Η κατάσταση αυτή θέτει τον πληθυσμό σε σοβαρό κίνδυνο εξαφάνισης, καθώς η αναπαραγωγή γίνεται όλο και πιο δύσκολη.
Το νησί Γκόλεμ Γκραντ (Άγιος Πέτρος), ακατοίκητο και με δασώδες οροπέδιο περιτριγυρισμένο από απόκρημνους βράχους, φιλοξενεί περίπου 1.000 χελώνες. Όταν ο οικολόγος Ντράγκαν Αρσόφσκι ξεκίνησε τη μελέτη το 2008, ο πληθυσμός φαινόταν πυκνός και υγιής, ωστόσο τα ενήλικα αρσενικά υπερείχαν ήδη σε αριθμό. Η πιο πρόσφατη καταμέτρηση επιβεβαίωσε τη δραματική ανισορροπία: 19 αρσενικά για κάθε θηλυκή.
Οι ερευνητές παρατήρησαν ότι τα αρσενικά, στην προσπάθειά τους να ικανοποιήσουν τα αναπαραγωγικά τους ένστικτα, συχνά καβαλούσαν το ένα το άλλο και σχημάτιζαν μεγάλες «αλυσίδες ζευγαρώματος» γύρω από μία μόνο θηλυκή. Η πίεση που δέχονται οι θηλυκές είναι ακραία: πολλές εμφανίζουν μικρότερο μέγεθος και μειωμένο προσδόκιμο ζωής, ενώ τρία τέταρτα φέρουν τραυματισμούς στα γεννητικά τους όργανα. Σε ακραίες περιπτώσεις, οι θηλυκές πέφτουν από τους βράχους, πιθανό αποτέλεσμα της συνεχούς και επίμονης καταδίωξης.
Όπως αναφέρει ο Αρσόφσκι, οι θηλυκές «κυριολεκτικά θάβονται κάτω από τα αρσενικά», τα οποία τις σπρώχνουν, δαγκώνουν και χτυπούν με την αιχμηρή άκρη της ουράς τους. Η συμπεριφορά αυτή μειώνει δραστικά τις πιθανότητες επιβίωσης και αναπαραγωγής των θηλυκών, θέτοντας σε κίνδυνο ολόκληρο τον πληθυσμό.
Η μελέτη καταλήγει ότι η διαρκής πίεση που ασκούν τα πολυάριθμα αρσενικά απειλεί το μέλλον των χερμανικών χελωνών στο νησί, ενώ τονίζει την ανάγκη άμεσης προστασίας του πληθυσμού μέσω περιβαλλοντικών παρεμβάσεων και μέτρων διαχείρισης. Το νησί Γκόλεμ Γκραντ αποτελεί ένα κρίσιμο οικοσύστημα για την επιβίωση του είδους και η διατήρηση των θηλυκών είναι καθοριστική για τη βιωσιμότητά του.
