Σημαντική ανακατανομή των αποδοχών στο Δημόσιο φέρνει η περίοδος 2023–2026, με τη συντριπτική πλειονότητα των υπαλλήλων να καταγράφει αυξήσεις. Οι ενισχύσεις αυτές, που σε αρκετές περιπτώσεις αντιστοιχούν έως και σε έναν επιπλέον μηνιαίο μισθό ετησίως, ενισχύονται το 2026 από νέα οριζόντια και στοχευμένα μέτρα.
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, περίπου 9 στους 10 δημοσίους υπαλλήλους επωφελούνται από τις παρεμβάσεις, με το συνολικό δημοσιονομικό κόστος να ανέρχεται σε 358 εκατ. ευρώ μόνο για την τελευταία φάση των αυξήσεων. Όταν συνυπολογιστούν οι φορολογικές ελαφρύνσεις και οι προηγούμενες παρεμβάσεις, η συνολική ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος εκτιμάται κοντά στο 1 δισ. ευρώ για το 2026 σε σχέση με το 2025.
Οι αυξήσεις δεν κατανέμονται ομοιόμορφα. Μεγαλύτερα οφέλη καταγράφουν οι χαμηλόμισθοι, οι νεοδιόριστοι και οι οικογένειες με παιδιά, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις το συνολικό κέρδος φτάνει ακόμη και το ισοδύναμο 2–3 μισθών σε ορίζοντα τριετίας. Αντίθετα, για υψηλότερα μισθολογικά κλιμάκια οι αυξήσεις είναι πιο περιορισμένες ως ποσοστό.
Η κυβέρνηση επιλέγει τη συνέχιση μόνιμων και στοχευμένων παρεμβάσεων, αντί της επαναφοράς του 13ου και 14ου μισθού. Το υπουργείο Οικονομικών εκτιμά ότι ένα τέτοιο μέτρο θα κόστιζε 2,2–2,7 δισ. ευρώ ετησίως, ενώ σε συνδυασμό με τις ήδη εφαρμοζόμενες αυξήσεις (3,3 δισ. ετησίως) θα επιβάρυνε σημαντικά τον προϋπολογισμό.
Σύμφωνα με την ίδια προσέγγιση, η σημερινή πολιτική αποδίδει συγκρίσιμο συνολικό όφελος, αλλά με διαφορετική κατανομή: ενισχύει περισσότερο τα χαμηλότερα εισοδήματα και τις οικογένειες, αντί για μια οριζόντια αύξηση που θα κατένειμε τα ποσά ισομερώς.
Από το 2023 μέχρι σήμερα έχει υλοποιηθεί ένα εκτεταμένο πακέτο παρεμβάσεων: οριζόντιες αυξήσεις μισθών, αλλαγές στα επιδόματα, φορολογικές μειώσεις, αναπροσαρμογές ειδικών αποδοχών σε ένστολους, γιατρούς και εκπαιδευτικούς, καθώς και νέο σύστημα κινήτρων στο Δημόσιο.
Ενδεικτικά, έχουν εφαρμοστεί:
οριζόντιες αυξήσεις αποδοχών και οικογενειακών παροχών
μειώσεις εισφορών και φορολογικές ελαφρύνσεις
αυξήσεις σε επιδόματα ευθύνης, επικινδυνότητας και ειδικών συνθηκών
αναμορφώσεις μισθολογίων σε Ένοπλες Δυνάμεις, Σώματα Ασφαλείας και υγειονομικούς
νέα κίνητρα επίτευξης στόχων και παροχές σε επιμέρους κατηγορίες προσωπικού
Το συνολικό κόστος των παρεμβάσεων της τετραετίας 2023–2026 εκτιμάται σε πολλαπλά δισεκατομμύρια ευρώ, με τις αυξήσεις να ενσωματώνονται μόνιμα στις αποδοχές.
Παράλληλα, το υπουργείο τονίζει ότι τα δημοσιονομικά περιθώρια παραμένουν περιορισμένα, λόγω υποχρεώσεων όπως οι συντάξεις και οι λοιπές κοινωνικές δαπάνες, γεγονός που καθιστά αναγκαία τη σταδιακή και στοχευμένη ενίσχυση αντί για οριζόντιες παροχές.
Συνολικά, η εικόνα που διαμορφώνεται είναι αυτή μιας σταδιακής αλλά μόνιμης ανόδου των αποδοχών στο Δημόσιο, με το 2026 να αποτελεί χρονιά κορύφωσης των αυξήσεων για τη μεγάλη πλειονότητα των εργαζομένων.
