Φακέλου Υποβρυχίων συνέχεια…

Στο άρθρο της προηγούμενης Κυριακής έγινε αναφορά στα δύο /υπό επιλογή/ γαλλικά υποβρύχια. και τις -πράγματι- εντυπωσιακές δυνατότητες τους. Σήμερα κλείνουμε με τις υπόλοιπες τρεις -υπό διερεύνηση- υποψηφιότητες. Εδώ ανακύπτουν για τους απλούς αναγνώστες εύλογα ερωτήματα. Παρά τα όσα εντυπωσιακά αναφέρθηκαν για τα γαλλικά Barracuda & Scorpène όπως ιδιαίτερα αυξημένη αυτονομία, όγκος όπλων, δικτυοκεντρική ολοκλήρωση και στρατηγικό βάθος, με βάση διασταυρωμένες πληροφορίες, η πλειονότητα των επιτελών του ΓΕΝ φαίνεται να συγκλίνει , τουλάχιστον επί του παρόντος, προς τα Γερμανικά υποβρύχια. Μέσω των γραμμών αυτών, θα επιχειρήσουμε να απαντήσουμε εύλογα, στα οποία κρίσιμα ερωτήματα που ανακύπτουν, ερμηνεύοντας αυτή την διαμορφούμενη τάση .

Του καθηγητού Αθανάσιου Κωνσταντινίδη

Μαθηματικού. Δρ. ΑΠΘ

Συμβούλου επί 10ετία του ΥΠ.ΕΘ.Α των ΗΑΕ

Ο πυρήνας αυτής της ροπής και με ορατό τον ορίζοντα για 12 συνολικώς υποβρύχια, δεν έχει να κάνει με το «ποιο υποβρύχιο είναι καλύτερο στο χαρτί», αλλά με το πώς «σκέφτεται» θεσμικά και επιχειρησιακά το ΓΕΝ. Η στρατηγική ρωτά: «Ποιο υποβρύχιο αλλάζει τη συμπεριφορά του αντιπάλου;» Το ΓΕΝ ρωτά: «Ποιο υποβρύχιο ξέρουμε άριστα να χειριζόμαστε;»

Επί του προκειμένου μιλάμε για τους δύο τύπους Γερμανικών υποβρυχίων:

• Type 214 NG (Next Generation) Type 214 – (τεχνικός όρος) ή αλλιώς Type 214 – Advanced / Evolved (περιγραφικός όρος, όχι επίσημη κλάση).

• Type 212CD (νεότερη, αλλά όχι ακόμη ώριμη)

Το TYPE 214 – NG, ως η ρεαλιστική επιλογή. Βασικά τεχνικά χαρακτηριστικά

Περνώντας ακολούθως στην πιθανότερη γερμανική υποψηφιότητα , ως τέτοια, προβάλλει εκείνη του Type 214 NG (TKMS/HDW) Αποτελεί το “next step” της οικογένειας Type 214 που ήδη επιχειρεί στο Πολεμικό Ναυτικό (κλάση “Παπανικολής”), και απαιτεί ελάχιστη τριβή σε εκπαίδευση, υποστήριξη, φιλοσοφία σχεδίασης.

ΤΕΧΝΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ

Εκτόπισμα (κατάδυση) ~1.900–2.000 τόνοι, Μήκος ~65 μ., Πρόωση: Diesel-electric. AIP (PEM Fuel Cells) – γερμανικής σχεδίασης. Ταχύτητα κατάδυσης~20 κόμβοι (burst), Πλήρωμα: ~27–30, Αυτονομία: 2–3 εβδομάδες με AIP , συνολικά ~ 45 ημέρες αποστολής.

Εδώ βρίσκεται το όριο: το Type 214 NG δεν είναι Υ/Β «μακράς στρατηγικής παραμονής». Παρουσιάζει εξαιρετικά χαμηλό ίχνος σε χαμηλές ταχύτητες, παθητική παρακολούθηση, πολύ καλή συμπεριφορά, όταν αναφερόμαστε σε ρηχό και πολυστρωματικό περιβάλλον (Αιγαίο). Ρεαλιστικά δεν θεωρείται το κορυφαίο σε υψηλές ταχύτητες, μεγάλα βάθη αλλά και παρατεταμένη καταδίωξη. Από άποψη δε, αισθητήρων και σύστημα Διαχείρισης Μάχης, υπάρχουν τα Sonar Suite (σύνολο όλων των σόναρ + του λογισμικού επεξεργασίας τους, τα οποία λειτουργούν συνδυαστικά., με σκοπό να τροφοδοτούν το CMS) . Διαθέτει bow array (κύριο σόναρ τοποθετημένο στην πλώρη του, μέσα σε ειδικό ακουστικά διαφανές θόλο –(sonar dome). Αυτό λειτουργεί (ακούει) κυρίως παθητικά και δευτερευόντως ενεργά, δηλαδή εκπέμπει, αν χρειαστεί.. Διακρίνουμε επίσης τις flank arrays (μακριές, σταθερές συστοιχίες υδροφώνων τοποθετημένες κατά μήκος των πλευρών του υποβρυχίου. Δεν αποτελούν ένα ενιαίο σόναρ. Είναι δύο “αυτιά” πλήρους μήκους που “ κοιτούν” πλαγίως. Διαθέτει επίσης (περιορισμένων δυνατοτήτων) towed array (ρυμουλκούμενη συστοιχία υδροφώνων) σε μακρύ καλώδιο που σύρεται πίσω από το υποβρύχιο. Αυτή λειτουργεί παθητικά, είναι εξαιρετικά ευαίσθητη σε χαμηλές συχνότητες, και τοποθετείται μακριά από τον θόρυβο του σκάφους.

Για τους μη γνωρίζοντες, θα λέγαμε απλοϊκά : bow array→ βλέπει μπροστά, towed array →ακούει μακριά, flank frrays→ βλέπουν παντού. Αναφορικά με το σύστημα διαχείρισης Μάχης (CMS) διαθέτει το ISUS 90 στην εκσυγχρονισμένη έκδοση του . Θεωρείται ιδιαίτερα αξιόπιστο, αλλά όχι πλήρως δικτυοκεντρικό, όπως τα γαλλικά SETIS.

Ο οπλισμός του αποτελείται 8 × 533 mm τορπιλοσωλήνες και ως όπλα φέρει DM2A4 Sea Hake Mod 4. Έχει την δυνατότητα για Harpoon, (περιορισμένης -ωστόσο- αξίας, σήμερα). Συνολικός φόρτος ~12–14 όπλα. Καμία εγγενής ή και μελλοντική δυνατότητα για στρατηγικό πλήγμα (λ.χ τύπου SCALP Naval). Είναι πράγματι άριστο σε: ενέδρα, σε sea denial ( άρνηση χρήσης της θάλασσας στον αντίπαλο) , χωρίς να χρειάζεται να την ελέγχεις εσύ μόνιμα. Δεν λες: «η θάλασσα είναι δική μου». Λες: «αν μπεις, κινδυνεύεις σοβαρά». Προσφέρει άριστη άμυνα περιοχής και είναι άριστο στον τακτικό αιφνιδιασμό. Η αδυναμία του εργάζεται Αδύναμο στο power projection (επιβολή βούλησης) , επιχείρηση βάθους (Αν. Μεσόγειος) και μακράς διάρκειας αποτροπή.

Άπαντα τα αναφερόμενα συνάδουν απόλυτα με το δόγμα Αιγαίου. Και είναι εγνωσμένο και πέραν πάσης αμφιβολίας ότι το ΓΕΝ παραμένει δογματικά προσηλωμένο στο Αρχιπέλαγος. Σε «ρηχά» νερά, πολλά στενά, σε υποβρύχια «ενέδρας», με μικρό ίχνος. Και το Τype- 214 είναι απόλυτα συμβατό προς τις παραπάνω απαιτήσεις .

Έτσι λοιπόν ενώ το Barracuda λ.χ αποτελεί στρατηγικό εργαλείο και «σκέφτεται» σε όρους Α. Μεσογείου – βάθους – αποτροπής, το γερμανικό Τype 214 NG εστιάζει στο «ποιος περνάει το Καστελλόριζο». Το πρόβλημα επομένως δεν είναι το υποβρύχιο. Είναι το πού και πως φαντάζεσαι τον πόλεμο.

Επιπροσθέτως το ΓΕΝ εμμένει στην επιχειρησιακή ομοιοτυπία, αποποιούμενο -παράλληλα- το ρίσκο. Και προβάλλει κατ΄αρχάς ως ορθολογική αυτή η θέση/αντίληψη, καθώς το Π.Ν επί 35 συναπτά έτη γερμανικής υποβρυχιακής φιλοσοφίας, εκπαιδεύτηκε, έγραψε κανονισμούς και τακτικές, επάνω σε Type-209/214

Τα γερμανικά υποβρύχια είναι: «γνωστά», προβλέψιμα (για εμάς) και χαμηλού θεσμικού ρίσκου. Αναμφίβολα τα γαλλικά υποβρύχια απαιτούν αλλαγή φιλοσοφίας και νέο τρόπο χρήσης/ διοίκησης και συνεργασίας με Belharra, Rafale, F-35. Και τα στρατιωτικά δόγματα δεν αλλάζουν τόσο εύκολα κάτωθεν. Επίσης, δυστυχώς η «πληγή» των Ναυπηγείων Σκαραμαγκά στοιχειώνει το ΓΕΝ. Προβάλλει ορατός ο φόβος για νέα «ελληνική ναυπήγηση», νέα πολιτική εμπλοκή και συνακόλουθα νέα καθυστέρηση.

Η γερμανική πλευρά εξ΄άλλου πουλάει το σλόγκαν πολύ πειστικά… «Ξέρετε το προϊόν – μην ρισκάρετε πάλι». Είθισται οι επιτελείς να μην ανταμείβονται για τόλμη ανάληψης ρίσκου, αλλά για απουσία προβλήματος και ομαλή αποστρατεία. «Δεν έγινε κάποια στραβή επί των ημερών μου». Είναι /εισέτι/ νωπές οι μνήμες της ακατάσχετης μπουρδολογίας για τα υποβρύχια που «έγερναν». Ένα Type-214 δεν θα κατηγορηθεί ποτέ. Ένα Barracuda μπορεί να χαρακτηριστεί ατελέσφορη «υπερβολή».

Πέραν όλων των παραπάνω, η τελική επιλογή δεν συνιστά αμιγώς στρατιωτική απόφαση . Υπεισέρχονται κρίσιμες παράμετροι , όπως ισορροπίες Γαλλίας–Γερμανίας στην ΕΕ, SAFE / EDA, ευρωπαϊκά κονδύλια και φόβος «μονοκαλλιέργειας Γαλλίας»

Στον αντίποδα το ΓΕΝ δεν αποφασίζει μόνο του. Μερικώς προσαρμόζεται, υποχρεούμενο να σκέφτεται τακτικά αλλά και πολιτικά. Τα Γερμανικά υποβρύχια είναι άριστα όπλα ενέδρας. Τα Γαλλικά είναι εργαλεία αλλαγής ισορροπίας. Μεταφέρουν τον φόβο του Τ.Π.Ν σε μεγάλες θάλασσες. Ωστόσο, δεν «κλειδώνουν» το Αιγαίο στο βαθμό που το επιτυγχάνουν τα Γερμανικά . Και τα έθνη μεν επιλέγουν αυτό που αλλάζει επίπεδο. Οι επιτελείς ωστόσο επιλέγουν αυτό που ήδη γνωρίζουν καλά. Το Type 214 NG δεν είναι στρατηγικό εργαλείο αποτροπής πρώτης γραμμής. . Ωστόσο δεν θα μπορούσε να χαρακτηριστεί «κατώτερο» τεχνολογικά σε σχέση με τα γαλλικά υποβρύχια. Απλά είναι κατώτερο σε αποστολή.

ΙΙ. TYPE 212CD – Theoretical Upgrade

Κατασκευαστής: Τhyssenkrupp Marine Systems (tkMS) . Σχολή: German Littoral Submarine Doctrine (υποβρύχιο ενέδρας – χαμηλό ίχνος – ακρίβεια) . Δεν είναι επιχειρησιακά ώριμο. Σχεδιάστηκε για Νορβηγία–Γερμανία. Ιδανικό περιβάλλον: ψυχρά, βαθιά, ωκεάνια νερά.

ΤΕΧΝΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ

Εκτόπισμα: ~2.500 τόννοι, μεγαλύτερο κύτος (stealth shaping), βελτιωμένο AIP , πιο ισχυρό sonar (ιδίως towed array). Ωστόσο, δεν έχει δοκιμαστεί επιχειρησιακά, δεν έχει «γράψει δόγμα» και δεν είναι προσαρμοσμένο στο Αιγαίο. Για το ΠΝ αποτελεί υψηλό τεχνολογικό ρίσκο. Είναι “πακέτο” εκσυγχρονισμού/αναβάθμισης των υπαρχόντων 214 κάτι που εμφανίζεται ως μία ορθή & ορθολογική γερμανική συνέχεια. Σε αρκετές αναλύσεις ειδικών παρουσιάζεται ως πιο προηγμένο βήμα και ποιοτικά κορυφαία επιλογή. Χαρακτηριστικά Stealth υλικά/τεχνολογίες AIP/σχεδίαση νεότερης γενιάς, αλλά και ως ισχυρότερη γενικά πρόταση έναντι εξελίξεων τύπου 214TN. Ωστόσο, το ερώτημα, αν θα είναι “πιθανότερη” από το 214NG , θα εξαρτηθεί από παραμέτρους που

δεν είναι πλήρως δημόσιες. Τέτοιες είναι το κόστος, τα χρονοδιαγράμματα, η γραμμή παραγωγής/διαθεσιμότητα, το επίπεδο μεταφοράς τεχνολογίας, η βιομηχανική συμμετοχή και φυσικά οι πολιτικοί όροι. Χωρίς λοιπόν να βαφτίζουμε βεβαιότητες, αν η προτεραιότητα θα παίξει στο πεδίο της “συνέχειας/χαμηλού ρίσκου/ομοιοτυπίας” με τον υπάρχοντα στόλο, τότε η επιλογή του 214 NG τείνει να είναι ο πιο πιθανή. Αν η προτεραιότητα είναι νέα γενιάς/μέγιστο stealth, το 212 CD εμφανίζεται ως το “premium” άλμα.

ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΑΝΑΘΕΣΗ

Σε υποτιθέμενο σενάριο Κρίσης στο Αιγαίο (νησί–νησί), διαμορφώνεται η παρακάτω εικόνα. Ο ρόλος του γερμανικού Υ/Β (Type 214 ΝG), θα είναι να κρύβεται σε στενά, περιμένοντας τουρκική κίνηση μονάδων επιφανείας. Έτσι θα δημιουργήσει ισχυρή τοπική αποτροπή. Η Τουρκία θα φοβάται να μπει βαθιά στο Αιγαίο. Ωστόσο, η Κρίση θα παραμένει τοπική και θα ανακυκλώνεται.

Στο άλλο υποτιθέμενο σενάριο σε σενάριο Κρίσης με θέατρο επιχειρήσεων την Ανατολική Μεσογείο (Κύπρος – θαλάσσιες ζώνες), ο ρόλος των γαλλικών Υ/Β (Scorpène / Barracuda) θα διαδραματιστεί σε μακρά παραμονή νότια Κρήτης – Κύπρου και σε συνεργασία με Belharra (CAPTAS-4). Ως στόχοι υψηλής αξίας, θα τεθούν (ναύσταθμοι, ΜΕΚΟ, Anadolu κ.α ). Επομένως μιλάμε για δυνατότητα προληπτικής ή σιωπηλής αποτροπής. Η Τουρκία δεν θα ξέρει πού βρίσκεσαι και θα φοβάται τι και πότε μπορείς να χτυπήσεις. Αυτό θα αλλάξει το επίπεδο αποτροπής.

Συγκριτικός Πίνακας Επιχειρησιακής Αποτροπής (A2/AD)

Αντι-Πρόσβαση / Άρνηση Περιοχής.

4

ΣΥΜΠΈΡΑΣΜΑ ΠΊΝΑΚΑ

Τα γερμανικά είναι εξαιρετικά τακτικά όπλα. Τα γαλλικά είναι εργαλεία στρατηγικής αποτροπής. Δεν ανταγωνίζονται στο ίδιο επίπεδο – παίζουν διαφορετικό παιχνίδι και σε άλλο γήπεδο. Τα γερμανικά κερδίζουν μάχες. Τα γαλλικά κερδίζουν επιθυμητές συμπεριφορές.

• · Τι κάνουν καλύτερα τα Γερμανικά από τα Γαλλικά

Παρουσιάζουν μικρότερο ίχνος σε πολύ χαμηλές ταχύτητες, Καλύτερη απόδοση σε ρηχά νερά & στενά, Είναι απαιτητικά σε υποστήριξη, Απόλυτα γνώριμα στο ΠΝ, Ενέχουν χαμηλό θεσμικό ρίσκο

• · Σε τι υστερούν έναντι των Γαλλικών

Στρατηγικό πλήγμα, μακρά παραμονή σε μεγάλες θάλασσες, Δικτυοκεντρική συνεργασία επιπέδου Belharra–Rafale–F-35 και άσκηση ψυχολογικής αποτροπής βάθους

Τα γερμανικά είναι το νυστέρι. Τα γαλλικά ο μοχλός στρατηγικής.

Η Σουηδική υποψηφιότητα με το A26 Blekinge

Τεχνικά είναι εξαιρετικό υποβρύχιο ακραίας σιωπής. Ωστόσο, δεν αναμένεται να αποτελέσει -όπως άλλωστε και εκείνο της Ν. Κορέας KSS-III Dosan Ahn Changho)-, επιλογή για την Ελλάδα.

Το Σουηδικό A26 Blekinge αποτελεί το καμάρι της Saab Kockums. Φιλοσοφία σχεδίασης extreme stealth, littoral warfare (Πόλεμος παράκτιας / ρηχής ζώνης). Πλεονεκτήματα: κορυφαίο ακουστικό ίχνος , ειδικές αποστολές, υποστήριξη SOF (μεταφορά και παραλαβή Ομάδων ειδικών επιχειρήσεων). Μπορεί επίσης να λειτουργεί παράλληλα και ως πλατφόρμα διείσδυσης ή κέντρο αναμονής/υποστήριξης και να διεξαγάγει Baltic-style επιχειρήσεις (πόλεμος ενέδρας και αβεβαιότητας).

Ωστόσο, τα μειονεκτήματα του για Ελλάδα, αναφέρονται στο περιορισμένο στρατηγικό βάθος και στο “χαμηλό πολιτικό αποτύπωμα”. Το ιδανικό περιβάλλον για το A26 Blekinge είναι τα ρηχά νερά, τα αρχιπελάγη & τα στενά με έντονο ακουστικό clutter (ανακλάσεις, θόρυβος), Μικρές αποστάσεις από ακτές

Ο όρος Baltic-style (πόλεμος ενέδρας και αβεβαιότητας) σημαίνει παθητική ακρόαση, όχι ενεργές εκπομπές, Πολύ χαμηλές ταχύτητες, Κρύβεσαι μέσα στον θόρυβο, όχι μακριά του. Επίσης διατηρείς μικρές αποστάσεις εμπλοκής δεν ασκείς sea denial, όχι sea control. Δεν κυνηγάς τον αντίπαλο. Τον κάνεις να μην τολμά να κινηθεί. Ακούγεται “ελκυστικό”, καθώς είναι είναι απολύτως ταιριαστό σε Βαλτική/αρχιπελάγη, δίνει εντυπωσιακά αποτελέσματα χωρίς να φαίνεσαι, δείχνει «έξυπνο» και τεχνολογικά κομψό, αλλά είναι σκόπιμα περιορισμένο. Τέτοιες ικανότητες είναι πολύτιμες, αλλά εξειδικευμένες. Δεν μπορούν να αποτελέσουν η ραχοκοκαλιά μίας σοβαρής υποθαλάσσιας αποτροπής.

Η ΚΟΡΕΑΤΙΚΗ ΥΠΟΨΗΔΙΟΤΗΤΑ ΜΕ ΤΟ KSS-III Dosan Ahn Changho

Κατασκευάστρια Εταιρεία : Hanwha Ocean / Hyundai Heavy Industries

Φιλοσοφία: big conventional submarine, firepower ( Μεγάλο συμβατικό -μη πυρηνικό- υποβρύχιο με ισιαίτερα αυξημένη ισχύ πυρός, όχι απλώς ικανότητα ανθυποβρυχιακού ή ανθυποπλοϊκού αγώνα. Εμφανίζει τα κύρια πλεονεκτήματα του μεγάλου φόρτου και φέρει VLS βαλλιστικούς κρουζ. Διακρίνεται εντυπωσιακή βιομηχανική πειθαρχία. Τα μειονεκτήματα του για την Ελλάδα, εστιάζονται στο ότι είναι σχεδιασμένο για το κορεατικό θέατρο, και όχι για το Αιγαιο Είναι γεωπολιτικά αποκομμένο από την Ευρώπη και συνακόλουθα θεωρείται βέβαιη η δυσχερής υποστήριξη του (εκτός του ευρωπαϊκού πλαισίου). Προορίζεται για αποστολές εκτός της “κλασικής” & τυπικής ναυμαχίας υποβρυχίου–μονάδων επιφανείας. Είναι ιδανικό για μυστική προσέγγιση των ακτών, απόκρυφη επιτήρηση περιοχών, υποστήριξη ειδικών δυνάμεων, συλλογή πληροφοριών πολύ κοντά στην ακτή, παρατεταμένη αθέατη παρουσία χωρίς εμπλοκή. Δεν στοχεύει στο «να βυθίσω στόλο», αλλά στο να ξέρω, να παρακολουθώ και να προετοιμάζω. Πρόκειται για «κόσμημα» τεχνολογίας — αλλά όχι για εργαλείο αλλαγής ισορροπίας. Γενικότερα, τα σουηδικά και τα κορεατικά είναι εξαιρετικά υποβρύχια. Απλώς δεν είναι “ελληνικά” ως στρατηγική επιλογή.

ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ / ΠΡΟΒΛΕΨΗ

Για λόγους επιχειρησιακούς αλλά και πολιτικούς δεν θα μπορούσε να αποκλειστεί η λύση ισορροπίας ενός εφικτού συνδυασμού και γαλλικών και γερμανικών. Το ΓΕΝ θα πιέσει πιθανότατα για τα γερμανικά. Η νέα φιλοσοφία ωστόσο, η οποία διαμορφώνεται ρητά και υποστηρίζεται δογματικά από το ΥΠΕΘΑ, είναι ο δικτυοκεντρικός Πόλεμος.

Αναφέρομαι λοιπόν στην μικτή λύση, ρισκάροντας, εν μέρει, αλλά συνδυάζοντας συγχρόνως το κλείδωμα του Αιγαίου αλλά και του στρατηγικού άλματος. Με τα γερμανικά → κλείνουμε το αρχιπέλαγος, (άμυνα/ενέδρα) ενώ με τα γαλλικά →επιχειρούμε παράλληλα στρατηγικό άλμα για την Ανατολική Μεσόγειο και ενισχύουμε την δικτυοκεντρική μας αρχιτεκτονική. Ας σημειωθεί με έμφαση, ότι η Γάλλοι πρόσφατα μας πρότειναν την απόκτηση άλλων τριών Belharra, με πολύ χαμηλό κόστος, πλην των τεσσάρων, κάτι που θα αποτελούσε πραγματική κοσμογονία για το Π.Ν.

Μία τέτοια επιλογή συνδυασμού , μειώνει τον δισταγμό των επιτελών, ανεβάζει επίπεδο της χώρας, και «δένει» με Belharra, Rafale, F-35. Κοντολογίς, δημιουργεί αρχιτεκτονική A2/AD και όχι απλώς Στόλο.

Εν εναντία περιπτώσει, με γερμανικά υποβρύχια μόνο, κλειδώνεις μεν το αρχιπέλαγος, αλλά κινδυνεύεις να παίξεις στο γήπεδο του αντιπερισπασμού. Η Κρίση μπορεί να μεταφερθεί εκεί που το εργαλείο σου, δεν θα έχει βάθος παραμονής. Με τα γαλλικά (έστω και 2 μονάδες) , μπορείς να κρατήσεις δύο θέατρα ταυτόχρονα ένα “κλειδωμένο” στο Αιγαίο και ένα “υπό στρατηγική αβεβαιότητα” στην Αν. Μεσόγειο. Τίποτα δεν μας υποχρεώνει επιχειρησιακά και πολιτική να παραμείνουμε δογματικά προσηλωμένοι. Το Νέο Δόγμα Πολέμου είναι ξεκάθαρο.

«Η Ελλάδα δεν χρειάζεται απλώς περισσότερα υποβρύχια. Χρειάζεται υποβρύχια που να υπηρετούν ένα ενιαίο, δικτυοκεντρικό σχέδιο αποτροπής.»

Ακολουθήστε τη σελίδα του metrosport.gr και στο google news

Μπείτε στην παρέα μας στο instagram

Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook

Εγγραφείτε στο κανάλι του metrosport.gr και του Metropolis 95.5 στο youtube

Μαζί και στο spotify