Τουρκικά μη επανδρωμένα: Μύθος κορεσμού ή στρατηγικός κίνδυνος;

Του καθηγητού Αθανάσιου Κωνσταντινίδη

Μαθηματικού Δρ. ΑΠΘ

Συμβούλου επί 10ετία του ΥΠ.ΕΘ.Α των ΗΑΕ

Τα τουρκικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη έχουν αναδειχθεί τα τελευταία χρόνια σε κεντρικό στοιχείο της τουρκικής στρατιωτικής αφήγησης. Από τη Λιβύη, το Ναγκόρνο-Καραμπάχ αλλά και μέχρι την Ουκρανία, τα drones παρουσιάστηκαν ως «game changers», διαμορφώνοντας την άποψη ότι είναι ικανά να καταστρέψουν κάθε μορφή άμυνας, μέσω μαζικού κορεσμού. Το καίριο ωστόσο ερώτημα , παραμένει να πλανιέται αναπάντητο. 

 Πρόκειται για πραγματικό επιχειρησιακό πλεονέκτημα ή για έναν επικοινωνιακά διογκωμένο μύθο; Σήμερα θα προσεγγίσουμε κατ΄ αρχάς το ζήτημα, χωρίς αναφορά στα πολλαπλά ρεαλιστικά σενάρια, που θα μπορούσαν να ανακύψουν στο αρχιπέλαγος. Σε αυτά θα αναφερθούμε στο άμεσο μέλλον. Και η αποδόμηση της υπερβολής, θα τεκμηριωθεί ξεκάθαρα και ρεαλιστικά. Σημειώνεται με έμφαση πως στις γραμμές που θα ακολουθήσουν, θα αποφευχθεί (όπου και αν είναι εφικτό) η χρήση της διεθνούς στρατιωτικής ορολογίας. Εκτιμώ ότι και κουράζει και δεν είναι απαραίτητη. Εξ άλλου ο σκοπός του παρόντος άρθρου είναι η επαρκής ενημέρωση/κατανόηση από την θέση του αναγνώστη και όχι η προβολή, μέσω πομπωδών ξενόγλωσσων όρων.

Τι πραγματικά είναι ο «κορεσμός»

Στρατιωτικά, ο όρος κορεσμός αναφέρεται στην ταυτόχρονη εκτόξευση τόσων απειλών, ώστε να υπερβληθεί/υπερκερασθεί η ικανότητα του αμυνόμενου σε αποκάλυψη/εντοπισμό, ιχνηλάτηση και τελικά αναχαίτιση. Αυτό δεν συνιστά στοιχειώδη αριθμητική. Δεν ισχύει η λογική εξίσωση «πολλά drones == διάρρηξη άμυνας». Ο κορεσμός απαιτεί συγχρονισμό, αξιόπιστη στοχοποίηση, υψηλή επιβίωση σε περιβάλλον ηλεκτρονικού πολέμου πυκνής έντασης και –το κυριότερο– λειτουργική διοίκηση και έλεγχο-. Χωρίς αυτά, ο κορεσμός, ως έννοια και ως εγχείρημα, καταρρέει πριν καν ξεκινήσει.

Στο περιβάλλον του Αιγαίου οι επιθέσεις κορεσμού συχνά αναφέρονται και κατά μονάδων επιφανείας (εικόνα 1). Αν αυτές εκπέμψουν, θα μπορούν να αντιμετωπίσουν τα βλήματα κατά πλοίων , αλλά θα στοχοποιηθούν από τα βλήματα κατά radars. Αντίθετα, αν περιορίσουν τις εκπομπές τους, η αεράμυνά τους θα υποβαθμιστεί και συνακόλουθα θα είναι ευπρόσβλητα στα κατά πλοίων βλήματα. Η επιχείρηση μπορεί να εκτελεστεί από F-16 και μη επανδρωμένα. Ωστόσο, μία τέτοια σύνθετη αποστολή, η οποία ονομάζεται (COMAO), είναι γνωστό, ότι απαιτεί έναν πολύ

ΕΙΚΟΝΑ 1: Tυπική απεικόνιση κορεστικής επιχείρησης κατά μονάδων επιφανείας

μεγάλο αριθμό α/φών και drones , άριστο σχεδιασμό και άψογο συντονισμό, αφού απαιτείται πολυ-συγκλίνουσα και ταυτόχρονη άφιξη πολλών παθητικών βλημάτων με επιδίωξη τον κορεσμό. Επίσης η άμυνα των σύγχρονων ελληνικών μονάδων επιφανείας απέναντι σε επιθέσεις κορεσμού δεν είναι ένα μόνον σύστημα.

Είναι μία υπερσύγχρονη και πολυεπίπεδη αλυσίδα επιβίωσης (εικόνα 2) . Θα έχουμε στο εγγύς μέλλον την δυνατότητα να αναφερθούμε λεπτομερώς σε αυτό το σύνθετο ζήτημα. Με βάση τα παραπάνω, οι επιθέσεις κορεσμού κατά μονάδων επιφανείας καθίστανται για τον επιτιθέμενο μία αποστολή «υψηλότατου» ρίσκου.

ΕΙΚΟΝΑ 2. Πολυεπίπεδη Άμυνα μονάδας επιφανείας κατά επιθέσεων κορεσμού

Τι μπορούν να κάνουν τα τουρκικά drones

Η Τουρκία έχει αναπτύξει αξιόλογες πλατφόρμες UAVs, κυρίως μεσαίου ύψους και αντοχής (MALE), καθώς και περιφερόμενα πυρομαχικά Τα drones αυτά, είναι σχετικά φθηνά, κατάλληλα για επιτήρηση και προσβολές χαμηλής έντασης και αποτελεσματικά σε περιβάλλοντα με ανεπαρκή ή αποδιοργανωμένη αεράμυνα. Εκεί ακριβώς άλλωστε κατέγραψαν και τις επιτυχίες τους διεθνώς.

Τι δεν μπορούν να κάνουν Και εδώ καταρρέει ο μύθος...

Tα περισσότερα από αυτά είναι στόχοι L.O ή V.L.O (μικρής ή πολύ μικρής χαμηλής παρατηρησιμότητας). Πλην ολίγων εξαιρέσεων ( TAI Anka‑3, Bayraktar Kızılelma) δεν διαθέτουν χαρακτηριστικά stealth. Ωστόσο, σε κάθε περίπτωση εντοπίζονται από σύγχρονα ραντάρ (πολυστατικά), παθητικούς αισθητήρες και συνδυασμένα/ συνεργαζόμενα συστήματα επιτήρησης και έγκαιρης προειδοποίησης. (Στις Εικόνες 3,4 και 5 απεικονίζονται ο 3D παθητικός εντοπισμός ομάδας 5 drones και το αντίστοιχο ΗΜ φάσμα ). Αντιμετωπίζονται όχι μόνο με πυραύλους, αλλά και με ηλεκτρονικά αντίμετρα, με παθητική άμυνα και γενικά με πολύ φθηνά μέσα αναχαίτισης. Το ζήτημα αυτό υπήρξε ιδιαίτερα σοβαρό κατά το παρελθόν, καθώς με την εμφάνιση των UAVs, ανέκυψε μείζον πρόβλημα οικονομικής αναλογικότητας

ΕΙΚΟΝΑ 3

μεταξύ κόστους στόχου και μέσου προσβολής (κατάρριψης). Με την πάροδο του χρόνου υιοθετήθηκε η πολυεπίπεδη και «φθηνή» άμυνα (ηλεκτρονικός πόλεμος,

ΕΙΚΟΝΑ 4

παθητικά μέσα κ.α). Στην εικόνα 6 καταφαίνεται η τεράστια διαφορά κόστους ανά κατηγορία. ESSM ≈ 1–2 εκατ. $, SM-2 ≈ 2–2,5 εκατ. $, SM-6 ≈ 3–5+ εκατ. $, SM-6 Block IB → ≈ 9 εκατ. $. Το πόρισμα καταδεικνύει σαφώς , γιατί δεν μπορείς να απαντάς σε φθηνά drones με SM-6. Η άμυνα πρέπει και οφείλει να είναι πολυεπίπεδη. 
Οι πύραυλοι υψηλού κόστους έμειναν μόνο για την αντιμετώπιση

ΕΙΚΟΝΑ 5 : Παθητική ανίχνευση Drone στο φάσμα ραδιοσυχνοτήτων

σοβαρών απειλών (πύραυλοι cruise κλπ). Αλλά και στον αντίποδα ο μαζικός κορεσμός κοστίζει ακριβά και για τον επιτιθέμενο. Δεκάδες ή ακόμα εκατοντάδες drones απαιτούν παραγωγή, εκπαίδευση και (ικανότητα όχι μόνον να επιφέρεις το πρώτο πλήγμα, αλλά να αντέξεις στο χρόνο)

Στο ελληνικό περιβάλλον, γιατί το σενάριο δεν «γράφει»…

Στο ελληνοτουρκικό υποσύστημα, το επιχειρησιακό περιβάλλον είναι εντελώς διαφορετικό από εκείνα, στα οποία τα drones της Τουρκίας πέτυχαν. Οι Στρατηγοί της Άγκυρας γνωρίζουν άριστα πως οι διαδικασίες πρόσκτησης από μέρους της Ελλάδας του συνολικού πακέτου των ισραηλινών όπλων, τα οποία αναφέρθηκαν εκτενώς σε προηγούμενο άρθρο μας, επιταχύνονται δραματικά. Και ίσως πρόκειται να πλησιάσουν χρόνους ρεκόρ. Αυτό απλά θα σημαίνει πως η Ελλάδα θα πλησιάζει λίαν συντόμως /αρκετά/ αναφορικά με το επίπεδο αντιαεροπορικής άμυνας- το επίπεδο Tier 2 ( Γαλλία/Ηνωμένο Βασίλειο). Όχι θεωρητικά , αλλά πρακτικά. Θα καλύπτει άμυνα κατά μη επανδρωμένων αεροχήματων (drones), περιφερόμενων πυρομαχικών και πυραύλων cruise (πλεύσης). Κανένα άλλο ευρωπαϊκό κράτος της Μεσογείου δεν θα έχει την δυνατότητα για κάτι αντίστοιχο.

Και απέναντι σε μία χώρα η οποία θα διαθέτει, πολυεπίπεδη αεράμυνα όλων των υψών, ανεπτυγμένες δυνατότητες ηλεκτρονικού πολέμου, διασύνδεση αισθητήρων αέρος –θαλάσσης–εδάφους, και –κυρίως– εκπαιδευμένο προσωπικό σε συνθήκες υψηλής έντασης, τα drones δεν θα λειτουργούν ως “όπλο λύσης”, αλλά ως συμπληρωματικό μέσο, με αυξημένο πιθανότατα ποσοστό απωλειών.

ΕΙΚΟΝΑ 6. Διάγραμμα κόστους μονάδας (unit cost) για επιλεγμένους αντιαεροπορικούς / αντιπυραυλικούς πυραύλους του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ, σε βάθος χρόνου.

Τότε γιατί επιμένει η τουρκική αφήγηση ;

Η απάντηση είναι απλή: Επικοινωνία και ψυχολογικός πόλεμος . Τα drones είναι ορατά, «εντυπωσιακά», και συνακόλουθα εύκολα αναδεικνύονται επικοινωνιακά σε σύμβολο τεχνολογικής υπεροχής. Αλλά η στρατιωτική ισχύς δεν αξιολογείται μέσω videos. Τα τουρκικά drones δεν είναι αμελητέα απειλή, αλλά δεν μπορούν σε καμία των περιπτώσεων να χαρακτηριστούν «υπερόπλο».

Δεν μπορούν σε περιβάλλον υψηλής έντασης να προκαλέσουν κορεσμό από μόνα τους και δεν επαρκούν /από μόνα τους/ για την ανατροπή ισορροπίας στο Αιγαίο. Ο πραγματικός κίνδυνος δεν ελλοχεύει στην ίδια την υπερεκτίμηση των drones, αλλά στην παραπληροφόρηση που τα συνοδεύει. Και σε αυτό το πεδίο, η ψύχραιμη ανάλυση είναι το ισχυρότερο αντίδοτο. Τα τουρκικά drones προβάλλονται ως «υπερόπλο», το οποίο στην πραγματικότητα πουλιέται σε τίτλους και όχι σε πόλεμο Παρακάτω στην εικόνα 7 απεικονίζεται ο σχεδιασμός για το ελληνικό Σύστημα Αεράμυνας (ΣΑΕ) . Περιλαμβάνει:

1ο Επίπεδο: Ηλεκτρονικός Πόλεμος -Έγκαιρη προειδοποίηση

2ο Επίπεδο: Point Defense (Άμυνα σημείου)

3ο Επίπεδο: SHORAD / Αντιαεροπορικά

4ο Επίπεδο: Μαχητικά (μόνο για κρίσιμες απειλές).

5^ο Επίπεδο Ήπια εξουδετέρωση απειλής/Μη κινητική άμυνα. Δεν καταρρίπτει με κλασικό πύραυλο. Χρησιμοποιεί Laser υψηλής ισχύος (HEL – High Energy Laser) για καταστροφή αισθητήρων, καθοδήγησης ή δομής. Είναι το επίπεδο που σπάει τον μύθο του “κορεσμού από drones”. Δεν «καις» πανάκριβους πυραύλους για φτηνές απειλές.

Επίπεδο 6. Βλέπει την απειλή από μακριά. Το Επίπεδο C2/C3/C4I – BMC (Διοίκηση & Έλεγχος – Διαχείριση Μάχης και Ελέγχου Πυρός) αποτελεί τον “εγκέφαλο” της αρχιτεκτονικής αεράμυνας, συνδέοντας αισθητήρες, πλατφόρμες και μέσα αναχαίτισης σε ενιαίο επιχειρησιακό σύστημα. Δεν αριθμείται ως ξεχωριστό “Layer”, αλλά βρίσκεται πάνω και μέσα σε όλα. (Εικόνα 8)

Εικόνα 7: Η Αεράμυνα ως σύστημα συνεργαζόμενων υποσυστημάτων και ως όχι ένα όπλο.

ΕΙΚΟΝΑ 8: «Ο Εγκέφαλος της Άμυνας»: C2 / C4I – BMC Layer ( Διοίκηση – Έλεγχος – Διαχείριση Μάχης – Έλεγχος Πυρός) , ως Υπερκείμενο Στρώμα Διοίκησης Μάχης

Σε εκείνον τον τομέα στον οποία η Γειτονική Χώρα βαθμολογείται με άριστα είναι στο ότι έχει καταφέρει κάτι πράγματι αξιοθαύμαστο. Να μετατρέψει ένα όπλο τακτικής χρησιμότητας σε στρατηγικό μύθο. Τα drones της, παρουσιάζονται ως «νέα αεροπορία», ως όπλο που “σπάει” κάθε άμυνα και υποχρεώνει τους άλλους σε υποταγή. Όμως αυτή η εικόνα αποτελεί λιγότερο στρατιωτική πραγματικότητα και περισσότερο επικοινωνιακό προϊόν. Και, όπως κάθε προϊόν, έχει στόχο να δημιουργήσει ψυχολογία υπεροχής στο εσωτερικό και ψυχολογία φόβου στους απέναντι. Και η απλή αλήθεια είναι ότι τα τουρκικά drones είναι ένα εργαλείο που απέδωσε εκεί, όπου βρήκε απέναντί του , αδύναμη ή αποδιοργανωμένη αεράμυνα, χαμηλή δικτύωση, ελλιπή ηλεκτρονικό πόλεμο και πολιτική αμηχανία. Εκεί που ο αντίπαλος δεν είχε «σύστημα», αλλά μεμονωμένα μέσα.

Και εκεί ακριβώς έγινε η μεγάλη παρεξήγηση. Διάνθισε η άποψη ότι η επιτυχία εκείνη των drones, σε εύφορο έδαφος, μεταφράστηκε αυτόματα σε πιθανή επιτυχία απέναντι σε μία συγκροτημένη αποτροπή. Αλλά εκεί, εμφανίζουν υψηλό ρίσκο αποτυχίας .

Στο Αιγαίο λοιπόν η πραγματικότητα είναι άλλη. Εδώ δεν έχεις απέναντι σου ένα κράτος/στόχο με κενά επιτήρησης και καταρρέουσα Διοίκηση. Έχεις ένα πεδίο όπου η επιβίωση κάθε UAV εξαρτάται από ζεύξεις δεδομένων, από ηλεκτρομαγνητικό περιβάλλον, από ραντάρ, παθητικούς αισθητήρες, κανόνες εμπλοκής και εκπαίδευση. Με απλά λόγια: τα drones δεν πετούν σε «ουδέτερο αέρα». Πετούν μέσα σε ένα πεδίο που είτε τα αφήνει να ζήσουν για να τα «τρελάνει» είτε να τα σκοτώνει. Εκεί τα UAVs είναι τα πρώτα που θα πληρώνουν το ακριβό τίμημα. Η άποψη ότι το Αιγαίο ανατρέπεται μέσω UAV, δεν εδράζεται σε επιχειρησιακά δεδομένα. Το αφήγημα “Θα σας ρίξουμε εκατοντάδες drones, & δεν θα προλαβαίνετε”, μπορεί να ηχεί εντυπωσιακό, αλλά κρύβει το κρίσιμο σημείο: Ο κορεσμός δεν είναι μόνον απλοί αριθμοί. Η πραγματική ισχύς δεν το “trend” του μήνα.

Γιατί τα “υπερόπλα” ζουν από τίτλους, αιωρούμενα εντός της φαντασιακής σφαίρας. Όχι στον πραγματικό κόσμο που είναι αμείλικτος. Και στο τέλος, δεν κερδίζει όποιος έχει το πιο εντυπωσιακό video. Κερδίζει όποιος έχει το πιο ανθεκτικό σύστημα. Οι άμυνες σήμερα δεν είναι μονολιθικές.

Σοβαροί Τούρκοι αναλυτές και απόστρατοι σε εξειδικευμένα πάνελ, έχουν επισημάνει τα όρια του δόγματος “μαζικός κορεσμός” . Και η ελληνική απάντηση στην συνολικἠ απειλή αυτή, που διαμορφώνεται, έχει άριστη αρχιτεκτονική δομή. Tα drones κερδίζουν όταν και αν μπορέσουν να “σπάσουν ” τον εγκέφαλο της άμυνας. Aποτυγχάνουν ωστόσο, όταν ο εγκέφαλος λειτουργεί γρήγορα και πειθαρχημένα με έναν κύριο στόχο:

«Μην σκοτώνεις το drone — σκότωσε την αλυσίδα.”

Τυπολογία απειλής: δεν είναι όλα τα “drones” το ίδιο

Στο τουρκικό οικοσύστημα υπάρχουν συνήθως 4 κατηγορίες drones , με διαφορετική ανάθεση ρὀλων : Η Τουρκία γίνεται πραγματικά πιο επικίνδυνη όχι όταν “έχει πολλά drones”, αλλά όταν τα εντάσσει σε συνδυασμένη επιχείρηση.

ΠΩΣ ΣΥΣΧΕΤΙΖΕΤΑΙ TA ΕΛΛΗΝΙΚA F-16V , RAFALE & ΤΑ ΠΡΟΣ ΑΠΟΚΤΗΣΗ F-35 ΜΕ ΤΑ ΤΟΥΡΚΙΚΑ DRONES ?

Έγινα αποδέκτης αυτής της ερωτήσεως από πολλούς ακροατές/αναγνώστες. Και εδώ θα πρέπει να αποκαταστήσουμε ένα θεμελιώδες στρατηγικό λάθος, το οποίο συχνά και συστηματικά διαπράττεται κατά την δημόσια συζήτηση:

Τα ελληνικά μαχητικά και τα τουρκικά μη επανδρωμένα δεν είναι συμμετρικά μεγέθη. Συσχετίζονται όχι ως “αντίπαλα όπλα”, αλλά ως ανώτερη–κατώτερη βαθμίδα του ίδιου επιχειρησιακού συστήματος. Τα ελληνικά F‑16V Viper και Rafale F3R/F4 δεν υπάρχουν για να “κυνηγούν drones”. Αποστολές τους είναι να ελέγχουν τον αέρα (air superiority), να σπάνε ή να προστατεύουν (kill-chains), να καταστρέφουν κόμβους ισχύος (C2, αεράμυνα, βάσεις, πλοία) . Τα τουρκικά UAV είναι εργαλεία χαμηλότερου επιπέδου: αισθητήρες, παρενοχλητές, φορείς φθηνών πληγμάτων και ψυχολογικά μέσα. Δεν κοντράρονται “1 προς 1”. Κοντράρονται σε διαφορετικά επίπεδα της ίδιας αρχιτεκτονικής.

Τα UAVs της Τουρκίας λειτουργούν κυρίως ως: ISR nodes (δηλαδή ως μάτια που ψάχνουν στόχους),– δίνουν στοιχεία για άλλα μέσα , πιέζουν άμυνες. Δεν παίρνουν αποφάσεις, Δεν καθορίζουν στρατηγική ούτε κερδίζουν αεροπορική μάχη. Και κυρίως χωρίς ασφαλείς ζεύξεις, αεροπορική κάλυψη και επιβίωση σε επιβαρυμένο ΗΜ πεδίο , γίνονται αναλώσιμα.

Τι κάνουν τα ελληνικά F-16V & Rafale απέναντι σε αυτό

Θα πρέπει να καταστεί αντιληπτό το αυτονόητο. Τα ελληνικά μαχητικά δεν “ρίχνουν drones”. Στοχεύουν: αεροδρόμια, σταθμούς ελέγχου, κόμβους, ραντάρ, συνοδευτικά επανδρωμένα μέσα. Γιατί αν χαθεί ο εγκέφαλος και η επικοινωνία , τα drones πεθαίνουν μόνα τους. Η λογική εξίσωση «Έλλειψη Αεροπορικής υπεροχής = = drones χωρίς ομπρέλα», εδώ, είναι ορθή. Συνακόλουθα σε περιβάλλον όπου τα ελληνικά F-16V/Rafale ελέγχουν τον αέρα, οι τουρκικές βάσεις απειλούνται, τα τουρκικά επανδρωμένα μέσα πιέζονται, τα UAVs δεν μπορούν να παραμείνουν, δεν μπορούν να επιχειρούν βαθιά, δεν μπορούν να συγχρονιστούν. Aνθίζουν μόνο όταν ο αντίπαλος δεν έχει αεροπορική υπεροχή. Ο ρόλος του Rafale ειδικά δεν αντιπροσωπεύει ένα “αντι-drone όπλο”. Είναι anti-system όπλο. Με SPECTRA → τυφλώνει αισθητήρες, links και ραντάρ , με Meteor → κρατά μακριά τουρκικά μαχητικά που θα προστάτευαν UAVs, με σύντηξη αισθητήρων → ξεχωρίζει στόχους παραπλάνησης από πραγματικές απειλές, με επιχειρήσεις προσβολής σε βάθος → χτυπά βάσεις και κόμβους UAVs. Επομένως Το Rafale ακυρώνει τις προϋποθέσεις ύπαρξης drones, όχι τα drones καθαυτά.

Ο ρόλος των F-16V

Τα F-16V: διατίθενται μαζικά, διαθέτουν AESA radar και δικτύωση, ενώ εμφανίζουν υψηλή διαθεσιμότητα. Ο ρόλος τους είναι να κρατούν τον αέρα “καθαρό”, να επιβάλλουν ρυθμό, να απορροφούν φόρτο και να επιτρέπουν έτσι στα Rafale να χτυπούν στρατηγικά. Τα drones δεν “αντισταθμίζουν” τα ελληνικά

ΕΙΚΟΝΑ 9: (Πυραμίδα Εναέριας ισχύος). Η Κλιμάκωση της Αεροπορικής Ισχύος: Από το Μαχητικό στο Σύστημα Στρατηγικής Κυριαρχίας». Η αεροπορική ισχύς ως μία πυραμίδα 4 επιπέδων. Όσο ανεβαίνεις, τόσο σπανίζουν τα διατιθέμενα μέσα, αλλά και μεγαλώνει το στρατηγικό αποτέλεσμα.

μαχητικά. Δεν είναι “ασύμμετρη απάντηση” για την ελληνική αεροπορική ισχύ. Αντίθετα: όσο ισχυρότερη είναι η ελληνική αεροπορία, τόσο μικρότερη καθίσταται η αξία των drones. Τα UAVs είναι πολλαπλασιαστές ισχύος, μόνο όταν υπάρχει ισχύς από κάτω. Και εκεί είναι το πρόβλημα της Τουρκίας. Τα τουρκικά Drones yπάρχουν μόνο, όσο και όταν ελληνικά τα Rafale και τα F-16V το επιτρέπουν. Aναλύοντας την εικόνα 9, αναφέρονται:

Επίπεδο 1: Attritable / Tactical Drones -loitering, FPV. Αναλώσιμα τακτικά μη επανδρωμένα συστήματα. Στόχος: φθορά, παρενόχληση, κορεσμός point defense (άμυνα κρίσιμου σημείου) . Διατιθέμενα μέσα: loitering munitions ( περιφερόμενα πυρομαχικά) , FPVs (Αναλώσιμα τακτικά drones άμεσης οπτικής καθοδήγησης) και μικρά UAVs. Επηρεάζουν τοπικά , αλλά δεν ανατρέπουν στρατηγικά.

Επίπεδο 2: Kill Chain Enablers -ISR/Targeting. (Μέσα Πληροφοριών και κατάδειξης τα οποία ενεργοποιούν την αλυσίδα προσβολής. Τα drones εδώ είναι “μάτια”, όχι “χέρια”.

Επίπεδο 3: Air Superiority / Air Denial (Αεροπορική Υπεροχή/Αεροπορική και άρνηση εναέριας χρήσης). Στόχος: Να ελέγχεις ποιος πετά και πού.

Επίπεδο 4 : Strategic Air Power / System Warfare (Στρατηγική Αεροπορική Ισχύς/ Πόλεμος κατά Συστημάτων). Στόχος: να σπάσεις το σύστημα του άλλου (C2, βάσεις, αεράμυνα, logistics). Διατιθέμενα μέσα: Rafale/F-16V (με όπλα προσβολής από απόσταση ασφαλείας, Επιχειρήσεις καταστολής /καταστροφής αεράμυνας , δικτυοκεντρικές επιχειρήσεις). Εδώ κρίνεται ο πόλεμος. Τα τουρκικά drones κινούνται κυρίως στα επίπεδα 1–2. Τα ελληνικά Rafale/F-16V είναι στα επίπεδα 3–4. Eπομένως δεν “ισοφαρίζονται”, γιατί απλά δρουν σε διαφορετική κλίμακα ισχύος !!!

ΑΝΤΙ ΕΠΙΛΟΓΟΥ

Δεν χρειάζεται να καταρρίψεις κάθε drone. Αρκεί να καταρρεύσει η προϋπόθεση λειτουργίας τους. Με εναέρια πίεση στον αέρα (Air Denial), μέσω Rafale/F-16V σε ρόλο ελέγχου, η Τουρκία δεν μπορεί να κρατήσει επανδρωμένα μαχητικά ως escorts (μονάδες συνοδείας/συνοδευτικά μέσα) και συνακόλουθα αναγκάζεται να κρατά πλατφόρμες πιο πίσω. Τα UAVs απομένουν χωρίς αεροπορική ασφάλεια. Με πίεση στις ζεύξεις και στους κόμβους, τα UAV, ως δικτυωμένα όπλα γίνονται “τυφλά” ή “άσκοπα”. Έχει κοπεί: ο έλεγχος των ζεύξεων και των κόμβων αναμετάδοσης, έχει υποβαθμιστεί η ποιότητα δεδομένων.

Το κρίσιμο δεν είναι “πόσα drones έχεις”, αλλά: πόσα μπορείς να βγάλεις ανά ώρα, πόσο γρήγορα επισκευάζεις, πόσο κρατάς ρυθμό sorties (Αριθμός εξόδων ανά μονάδα χρόνου). Με πίεση στις βάσεις/ρυθμό επιχειρήσεων. αν η απειλή/πίεση μεταφερθεί σε διαδρόμους, καύσιμα/συντήρηση και κόμβους υποστήριξης, τότε το UAV πρόγραμμα “στεγνώνει” λειτουργικά.

Ο κορεσμός δεν αποτυγχάνει επειδή “έπεσαν δέκα UAV. Αποτυγχάνει επειδή: το C2 του επιτιθέμενου δεν συγχρονίζει, οι ζεύξεις πέφτουν, οι πλατφόρμες δεν φτάνουν εγκαίρως/σε σωστό ύψος και σε σωστή γωνία, οι απώλειες δεν αναπληρώνονται. Όσο λοιπόν κυριαρχούν τα Rafale/F-16V στο επίπεδο 3–4, τα UAV στο 1–2, δεν μπορούν να δώσουν στρατηγικό αποτέλεσμα.

Θα κλείσω, εκφράζοντας μία θέση που απορρέει από την πολυετή ενασχόληση μου με το Αντικείμενο. Στο τέλος της ημέρας, τα drones δεν είναι ούτε θαύμα ούτε καταστροφή. Είναι εργαλεία. Και τα εργαλεία αποκτούν αξία μόνο μέσα σε σύστημα. Τα “υπερόπλα” γεννιούνται και ποζάρουν μόνον στα πρωτοσέλιδα. Η πραγματική ισχύς γεννιέται στη δομή.

Και εκεί, οι μύθοι δεν επιβιώνουν.

Ακολουθήστε τη σελίδα του metrosport.gr και στο google news

Μπείτε στην παρέα μας στο instagram

Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook

Εγγραφείτε στο κανάλι του metrosport.gr και του Metropolis 95.5 στο youtube

Μαζί και στο spotify